Từ vụ "nuôi nhầm" con suốt 42 năm: Nhận diện con bằng... smartphone

 “Khi sinh con tôi được vào cùng, em bé chào đời là được đưa cho cả bố và mẹ nhận con. Tôi đã nhìn thấy mặt bé, rồi mẹ - con được đeo số giống nhau. Tôi đã “thu” toàn bộ hình ảnh con vào trong tâm trí. Hơn nữa, giờ smartphone tràn ngập, em bé nào vừa sinh ra chả được cha mẹ chụp một bức ảnh ghi nhớ khoảnh khắc đầu tiên trong đời của con”, một ông bố chia sẻ.

“PGS.TS Vũ Bá Quyết, Giám đốc BV Phụ sản Trung ương cho rằng, câu chuyện trao nhầm con tại nhà hộ sinh là một sự cố vô cùng hy hữu. Dù thời điểm đó, nguy cơ xảy ra nhầm lẫn ít hơn bởi sinh nở ít. Ngay tại BV Phụ sản Trung ương hơn chục năm trước, lượng sinh cũng ít, ngày chỉ 10 - 15 ca chứ không phải hàng trăm ca như hiện nay.

Chúng ta không biện minh cho sự nhầm lẫn, nhưng ở thời điểm đó, dù các nữ hộ sinh đỡ đẻ rất giỏi nhưng công nghệ thô sơ, điện đóm không có, người ta đánh dấu số trẻ bằng mực, bằng nitorat bạc và vì bất cẩn nào đó đã xảy ra tình trạng nhầm lẫn này. Ngay ở Mỹ cũng từng xảy ra hiện tượng tương tự”, TS Quyết nói.

Ở nhiều bệnh viện, mẹ và bé đeo hai số hoàn toàn trùng lặp, bằng plastic. Riêng tại BV Phụ sản Trung ương vòng đeo này làm bằng plastic hoàn toàn, không thể đứt, tuột và chỉ có thể bỏ ra bằng cách cắt. Ảnh: Đ.Hòa

Ông chia sẻ thêm, tại BV Phụ sản Trung ương, quy trình này được thực hiện rất chặt chẽ. Sau khi sinh, mẹ - con sẽ có “cái ôm đầu tiên”, bác sĩ trao con cho sản phụ nhận con (với sản phụ mổ đẻ cũng đã gây tê tủy sống, mẹ hoàn toàn tỉnh táo), rồi để mẹ ôm con. Trong lúc này, y tá soạn hai vòng đeo tay với số giống hệt nhau, đưa cho mẹ nhìn kiểm chứng rồi bấm vào cổ tay mẹ, cổ tay (hoặc cổ chân) con.

“Trước đây, khi chưa có thiết bị, bệnh viện dùng số không thể xóa nhoà, không bị mờ khi dính nước và buộc hoặc đeo vào cổ trẻ bằng dây. Nhưng 4 năm nay, viện dùng dây plastic mềm, dây có số hồng là con gái, số xanh là con trai, khi đã bấm vào tay thì không thể dứt đứt, không thể tháo ra được mà chỉ có thể dùng kéo để cắt”, TS Quyết cho biết.

Theo TS Quyết, tại BV có đến 20 - 25 nghìn ca đẻ mỗi năm, nếu không thực hiện triệt để iệc ghi số thì sẽ rất nguy cơ.

Về việc tìm lại gia đình cho trường hợp hy hữu này, TS Quyết cho rằng khi lọc được toàn bộ người có ngày sinh cùng ngày với chị Trang, rồi sàng lọc, thu hẹp đối tượng theo nơi sinh... sẽ hoàn toàn có thể tìm ra mẹ - con bằng xét nghiệm ADN.

“Nhận diện” con ngay sau sinh

Có vợ vừa sinh con tại BV Phụ sản Hà Nội đêm 10/3, anh Bùi Đức Hậu chia sẻ, anh đã đọc vụ nhầm con trước khi đưa vợ đi đẻ và cũng ghi nhớ câu chuyện. Nhưng khi đưa vợ vào đẻ, anh hoàn toàn gạt bỏ lăn tăn có nguy cơ nhầm con tại bệnh viện.

Đi tắm về, các bé nằm san sát nhau nhưng mỗi bé đều đeo một số riêng, trùng lặp với số đeo ở tay mẹ. Y tá sẽ gọi người nhà, so sánh trùng số đeo trên thẻ mới trao con. Ảnh: Đ.Hòa

“Khi sinh con tôi được vào cùng, em bé chào đời là được đưa cho cả bố và mẹ nhận con. Tôi đã nhìn thấy mặt bé, rồi mẹ - con được đeo số giống nhau. Sưởi ấm, mặc đồ cho bé xong bố còn được đón tay. Tôi đã “thu” toàn bộ hình ảnh con vào trong tâm trí, để 10 đứa trẻ vừa sinh cạnh nhau, không nhìn số tôi cũng nhận ngay ra con mình. Giỏ nhà ai, quai nhà ấy nên thực sự tôi không có chút lo lắng nào về nguy cơ nhầm lẫn con. Hơn nữa, giờ smartphone tràn ngập, em bé nào vừa sinh ra chả được cha mẹ chụp một bức ảnh ghi nhớ khoảnh khắc đầu tiên trong đời của con”, anh Hậu chia sẻ.

Bà Lê Thị Hồng (Hà Tĩnh) cũng cho biết, bà đi tàu ra, vào viện thì con bà vừa sinh xong. Hai bà nội, ngoại khi vào thang máy, gặp y tá bế một đứa trẻ, cả hai bà đã đều ồ lên: “Cháu mình đây” khiến cô y tá phải bật cười.

“Nhầm sao được, mặt nó giống thằng anh, thằng bố nó như bản sao hoàn hảo. Tôi và bà ngoại cứ đi theo cô y tá đấy, đến mức cô phải hỏi thế sản phụ tên gì. Tôi trả lời mẹ Hải, ở Đê La Thành, 30 tuổi. Cô y tá gật đầu bảo đúng con của chị Hải, giờ đang đưa bé lên khoa Sơ sinh chờ mẹ trong thời gian hậu phẫu. Nói rồi cô cho xem số trên cổ em bé, bảo hai bà xuống xem cổ tay mẹ có giống không. Y như rằng, 100% là cháu mình”, bà Hồng chia sẻ.

Vì thế, bà Hồng cho rằng sự cố trao nhầm con như vậy là rất hy hữu. Tuy nhiên, bà cũng cho biết thêm, dù nhận ra cháu ngay, nhưng hai bà khi về phòng cũng phải kiểm tra dấu hiệu riêng của bé phòng khi đi tắm tuột dây đeo cổ. Lần nào y tá vào đưa con đi tắm, bà đều dặn dò cẩn thận nhầm cháu bà. Khi nhận cháu, hai bà cẩn thận cuốn lại áo, tã, nhân thể kiểm tra dấu hiệu riêng để khẳng định đích thị là cháu mình, dù cái mặt không lẫn đi đâu được.

TS Quyết cũng chia sẻ, không chỉ y bác sĩ mà các gia đình rất thận trọng trong việc nhận diện trẻ. Không cần đợi nhân viên y tế nhắc, họ tuyệt đối không cắt dây khi chưa ôm cháu về nhà. Khi y tá đưa trẻ đi tắm đều có sự kiểm tra kỹ càng khi nhận trẻ, bàn giao trẻ.

Ông Nguyễn Việt Cường, Chánh thanh tra Sở Y tế Hà Nội cho biết đã nhận được báo cáo của Trung tâm Y tế quận Ba Đình báo cáo về việc nhận được đơn thư của bà Nguyễn Thị Mai Hạnh về việc bà bị trao nhầm con năm 1974 và mong muốn tìm được người con đẻ thất lạc. Trung tâm đã cho rà soát lại tất cả các sổ sách cũ, các kho lưu dữ liệu, tuy nhiên, vì thời gian đã quá lâu, không còn thông tin gì về ca trực sinh ngày 10.10.1974. Ông Cường cho biết Sở Y tế sẽ phối hợp với ngành công an để hỗ trợ gia đình, hy vọng sẽ tìm được con đẻ thất lạc.

Người lính Gạc Ma đặt tên con là Trường Sa, Sinh Tồn...

Đứng trước những làn đạn xối xả từ phía quân lính Trung Quốc, dù trên tay không có vũ khí nhưng các anh vẫn quyết nắm chặt tay nhau, kết thành vòng tròn để bảo vệ cờ, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ thiêng liêng. Trong giây phút sinh tử, dù có phải hy sinh thân mình, các anh vẫn nguyện làm tròn nhiệm vụ.

Vòng tròn bất tử bảo vệ cờ Tổ quốc

Phải qua nhiều cuộc hẹn, chúng tôi mới gặp được hai cựu binh Trần Quang Dũng (SN 1966, trú tại xã Gio Việt, Gio Linh, Quảng Trị) và Trần Xuân Bình (SN 1970, trú tại Gio Thành, Gio Linh) - những người may mắn sống sót trong trận hải chiến Gạc Ma năm 1988.

Thỉnh thoảng, 2 cựu binh lại gặp nhau để ôn lại những kỷ niệm về một thời kề vai chiến đấu

Sau 28 năm, trận chiến không cân sức, bi thương nhưng oai hùng ấy vẫn "sống" trong tâm trí các cựu chiến binh Gạc Ma. Chừng ấy thời gian chưa đủ để xoa dịu những nỗi đau khi các anh phải tận mắt chứng kiến những đồng đội của mình đã ngã xuống, đến nay đều không tìm thấy thi hài.

Nhấp chén nước chè pha chút vị mặn của xứ biển, cựu chiến binh Trần Quang Dũng kể lại: “Ngày 12/3/1988, anh em chúng tôi lên tàu HQ 604 đi ra làm nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền Trường Sa. Khoảng 5h ngày 13, chúng tôi mới đến được bãi Gạc Ma. Khi tàu HQ 604 thả neo, một số đồng chí được giao nhiệm vụ vận chuyển vật liệu lên đảo, còn tôi và anh Bình cùng anh Phương và một đồng chí nữa làm nhiệm vụ cắm và bảo vệ cờ Tổ quốc, nhằm khẳng định chủ quyền của ta ở Gạc Ma. Để cắm được cờ, anh em phải dùng xà beng đục xuống rạn san hô Gạc Ma để cắm vững thân cờ Tổ quốc. Trên đảo Cô Lin cách đó không xa, cờ chủ quyền cũng phần phật tung bay ở cả hai đầu đảo. Chúng tôi nhận lệnh từ chỉ huy là tập trung nhiệm vụ, mặc kệ tàu chiến Trung Quốc đang lảng vảng quanh đó.

Cựu chiến binh Trần Quang Dũng kể lại trận chiến Gạc Ma

Rạng sáng ngày 14/3/1988, các tàu chiến Trung Quốc áp sát. Đó là các biên đội tàu chiến thật sự với hỏa lực mạnh, trong khi các tàu Việt Nam chỉ là loại hải vận để chở binh sĩ, vật liệu xây dựng, lương thực tiếp tế cho các đảo. Đặc biệt, đa số chiến sĩ trên tàu Việt Nam là công binh làm nhiệm vụ xây dựng đảo chứ không phải lính chiến đấu.

Sau khi tiếp cận bãi đá, thuyền của ta và Trung Quốc rất gần nhau, sau vài lời tuyên bố, lực lượng của ta tiến sát cờ, chúng cũng đòi giành lại. Lúc đó, anh em tràn lên khoảng gần 40 người, nắm chặt tay nhau kết thành vòng tròn bảo vệ cờ. Anh Trần Văn Phương lúc đó động viên tinh thần anh em: “Chúng ta quyết giữ lấy cờ, dẫu có hy sinh cũng quyết chiến đấu đến cùng để bảo vệ chủ quyền lãnh thổ của Tổ quốc…”. Câu nói của anh Phương như một lời cổ động anh em. Được một lúc thì anh ấy bị trúng đạn và ngã xuống.

Tình hình lúc đó càng trở nên căng thẳng, lính Trung Quốc bắt đầu bắn xối xả vào lực lượng của ta, khiến nhiều đồng chí hy sinh, tàu HQ 604 cũng bị trúng pháo...".

Anh Bình nhớ lại, khi bị quân lính Trung Quốc vây ráp, anh em đồng đội còn sống co cụm lại trên chiếc xuồng nhỏ dài khoảng 3m, rộng khoảng 1,5m. Lúc đó, anh em trong nhóm còn khoảng 15 người, ai cũng thấm mệt, máu me toàn thân. Trước khi lên xuồng, họ dìu được anh Phương đã hy sinh, anh Lanh bị thương do lính Trung Quốc đâm và anh Tứ bị thương bơi ngoài tàu vào. Các đồng đội khác người thì hy sinh, người thì bị Trung Quốc bắt làm tù binh.

Lên được xuồng, anh em vừa đi vừa tát nước, mặc cho thuyền bị thả trôi giữa đại dương. Đến 12h trưa, họ gặp một chiếc thuyền tiếp nước cứu và đưa đến nơi tàu HQ 505 ở đảo Cô Lin. Sau đó, những người lính đến đảo Sinh Tồn làm lễ truy điệu và an táng cho các liệt sĩ đã hy sinh, trong đó có anh Trần Văn Phương.

Anh Dũng nhớ thời khắc ông tận tay chôn cất các liệt sĩ hy sinh

May mắn trở về sau trận chiến khốc liệt ấy, khoảng 6 tháng sau, anh Bình và anh Dũng tiếp tục nhận nhiệm vụ đi phá luồng tại đảo Đá Lớn để tàu thuyền vào tránh trú bão. Tiếp đó, hai cựu binh còn hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nhà giàn DK1, xây dựng 6 đảo chìm... đến năm 1991 mới xuất ngũ.

“Mong có thuyền mới vươn khơi, bám biển”

Sau khi trở về địa phương sinh sống, anh Dũng lập gia đình rồi sống ở Gio Linh, Quảng Trị. Là dân biển chính gốc nên anh cũng sắm một con thuyền nhỏ để đánh bắt gần bờ. Tuy cuộc sống gia đình chưa khá giả nhưng vui vì gia đình đoàn tụ, mấy người con đều được học hành tấn tới.

“Những ngày tháng chiến đấu, để góp phần bảo vệ chủ quyền thì dù đối mặt với cái chết chúng tôi cũng không sợ. Khi còn sống trở về quê hương thì cũng muốn làm một điều gì đó cho gia đình và nuôi các con khôn lớn thành người. Không thể chấp nhận nghèo đói mãi được. Sống gần biển nên tui chỉ mong muốn được đầu tư lại con thuyền cho chắc chắn để vươn khơi, bám biển. Hy vọng góp một phần công sức vào việc bảo vệ chủ quyền lãnh thổ đất nước” – anh Dũng nói.

Chiếc thuyền nhỏ cũng là phương tiện mưu sinh của anh Dũng

Anh Trần Xuân Bình trở về quê hương cũng bắt tay vào lao động sản xuất, xây dựng hạnh phúc gia đình. Luôn khắc khoải về trận chiến năm xưa, anh đặt tên cho các con trai của mình là Trường, Sa, Sinh (Sinh Tồn) như một cách để ghi nhớ về một thời chiến đấu bi hùng không thể nào quên.